Διαταραχές Περιόδου

Το μεγαλύτερο ποσοστό των κοριτσιών βλέπει την πρώτη περίοδο γύρω στα 12 έτη αλλά θεωρείται φυσιολογικό, η περίοδος να έρθει μεταξύ 10 ετών και 15 ετών. Ένας κανονικός κύκλος διαρκεί από 21 ημέρες έως 35 ημέρες, με 3 έως 7 ημέρες με κανονική ροή αίματος, σταδιακά μειούμενη. Στο παρόν άρθρο, θα αναφερθούμε στις διαταραχές περιόδου που εμφανίζονται κατά την εφηβεία και συνήθως οφείλονται στην ανωριμότητα του αξόνα υποθάλαμος – υπόφυση. Πρόκειται για έναν νοητό άξονα που συνδέει τα μηνύματα που φεύγουν από τον εγκέφαλο προς τις ωοθήκες για την ομαλή λειτουργία του καταμήνιου κύκλου των έφηβων κοριτσιών.

Αυτό σημαίνει ότι τα πρώτα χρόνια από την εμμηναρχή, το ξεκίνημα της περιόδου, οι κύκλοι είναι ως επί το πλείστον ανωοθυλακιορρηκτικοί δηλαδή κύκλοι κατά τους οποίους δεν ωριμάζει ή δεν απελευθερώνεται φυσιολογικά όπως θα έπρεπε το ωάριο από την ωοθήκη.

Αποτέλεσμα της ανωριμότητας είναι να εμφανίζεται αστάθεια σχετικά με το πότε έρχεται η περίοδος, πόσες ημέρες διαρκεί αλλά και πόσο βαριά μπορεί να είναι.

Αν δεν συνυπάρχει κάποια παθολογική κατάσταση, χρειάζεται ένα διάστημα δύο ή τριών ετών από το ξεκίνημα της περιόδου, ώστε αυτός ο άξονας να ωριμάσει και έτσι να αποκατασταθεί αυτόματα και η σταθερότητα στην περίοδο.

Έτσι λοιπόν κατά την διάρκεια αυτής της μεταβατικής φάσης, ένα κορίτσι μπορεί να έχει μεγάλα διαστήματα ( 3 μήνες ) χωρίς περίοδο ( αραιομηνόρροια ), η περίοδος να έρχεται σε διάστημα μικρότερο των 21 ημερών ( συχνομηνόρροια ), η περίοδος να διαρκεί περισσότερο από 7 ημέρες ή να είναι εξαιρετικά βαριά ώστε να χρειάζεται να αλλάζει μία σερβιέτα κάθε μία ώρα. Αν η περίοδος δεν εμφανιστεί μετά το πέρας των 3 μηνών, τότε μιλάμε για αμηνόρροια. Η αμηνόρροια, δηλαδή η απουσία περιόδου διακρίνεται σε :

Πρωτοπαθής όταν το κορίτσι είναι 15 ετών και δεν έχει δει ακόμη περίοδο
Δευτεροπαθής όταν το κορίτσι έχει δει περίοδο αλλά μετά ακολουθούν μεγάλα διαστήματα αμηνόρροιας

Άλλα συμπτώματα που μπορεί να βιώσει ένα κορίτσι είναι οι έντονοι πόνοι και οι κράμπες κατά την περίοδο ( δυσμηνόρροια ) αλλά και το προεμμηνορυσιακό σύνδρομο ( PMS ) στην αναμονή της περιόδου.

Συνήθη αίτια, εκτός της ανωριμότητας του άξονα υποθάλαμος-υπόφυση που μπορεί να σχετίζονται με τις διαταραχές στην περίοδο είναι :

Γενετικά σύνδρομα
Υποθυρεοειδισμός , Υπερθυρεοειδισμός
Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών
Ορμονικές διαταραχές όπως αυξημένα ανδρογόνα ή αυξημένη προλακτίνη
Αιμορραγική διάθεση
Χρόνια νοσήματα όπως ο σακχαρώδης διαβήτης
Φάρμακα
Εγκυμοσύνη
Διατροφικές διαταραχές
Υπερβολική άθληση
Στρες
Ανατομικές ανωμαλίες που εμποδίζουν τη ροή του αίματος από τη μήτρα

Μια από τις συχνότερες διαταραχές περιόδου κατά την εφηβεία είναι οι βαριές περίοδοι ή αιμορραγίες της ήβης. Πρόκειται για την απώλεια αίματος κατά την περίoδο που ξεπερνά τα 80ml ή διαρκεί περισσότερο από 7 ημέρες.

Ο βασικός λόγος που μπορεί να συμβαίνει αυτό είναι η ανωοθυλακιορρηξία που προκύπτει από την ανωριμότητα του άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης. Αυτό σημαίνει ότι τα πρώτα χρόνια από την εμμηναρχή, το ξεκίνημα της περιόδου, οι κύκλοι είναι ως επί το πλείστον ανωοθυλακιορηκτικοί δηλαδή κύκλοι κατά τους οποίους δεν ωριμάζει ή δεν απελευθερώνεται φυσιολογικά όπως θα έπρεπε το ωάριο από την ωοθήκη. Χρειάζεται ένα διάστημα δύο ή τριών ετών από το ξεκίνημα της περιόδου, ώστε αυτός ο άξονας να ωριμάσει και έτσι να αποκατασταθεί η σταθερότητα στη ροή κατά την περίοδο.

Μια άλλη αιτία που θα πρέπει να διερευνηθεί σε περιπτώσεις αιμορραγιών κατά την εφηβεία είναι εάν υπάρχει κάποια ένδειξη αιμορραγικής διάθεσης που εκδηλώνεται με βαριές περιόδους. Λαμβάνοντας ένα λεπτομερές ιστορικό, ο/η γυναικολόγος θα κρίνει αν χρειάζεται να γίνει περαιτέρω έλεγχος για κάποια διαταραχή της πηκτικότητας του αίματος.

Η θεραπεία στην συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων είναι συντηρητική με χορήγηση φαρμάκων που είτε ρυθμίζουν είτε αναχαιτίζουν τη μεγάλη ροή. Σημαντικό είναι να αναφερθεί ότι οι αιμορραγίες της ήβης συχνά συνδέονται με πτώση του αιματοκρίτη ( αναιμία ) και για το λόγο αυτό προκαλούν αναστάτωση στα έφηβα κορίτσια αλλά και στην οικογένεια τους.

Αυτό όμως στο οποίο πρέπει να σταθούμε είναι ότι πρόκειται για μία κατάσταση που είναι διαχειρίσιμη φαρμακευτικά και υποχωρεί συνήθως αυτόματα μπαίνοντας στην όψιμη εφηβεία.

Για τη διάγνωση και την αντιμετώπιση αυτών των διαταραχών, είναι σημαντικό να συμβουλευτείτε έναν/ μια ειδικό γιατρό εφηβικής υγείας. Η προσέγγιση του θέματος περιλαμβάνει συχνά εργαστηριακές εξετάσεις, εκτίμηση του ιστορικού υγείας και συζητήσεις για τον τρόπο ζωής. Η αντιμετώπιση είναι πάντα εξατομικευμένη!

Σε περίπτωση που αντιμετωπίζεις ζητήματα με την περίοδο σου, είμαστε κοντά σου για να προτείνουμε ασφαλείς και αποτελεσματικές λύσεις στο πρόβλημα σου!